Devlet Aklı

Kavram Dizini

Sözlük

Devlet, siyaset, güvenlik ve diplomasi alanlarında kullanılan kavramların sade, kaynaklı ve bağlamlı açıklamaları.

Dosya Notu

Kavramlar alfabetik dizin, kategori ve ilişki ağları üzerinden gezilebilir şekilde kurgulanır.

Uluslararası İlişkiler

Uluslararası Hukukilik

Bir eylemin, kararın veya düzenlemenin uluslararası hukuk kurallarıyla uyumlu olup olmadığını ifade eden ölçüttür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Sınır Aşan Sorun

Tek bir devletin sınırları içinde çözülemeyen, etkileri birden fazla ülkeye yayılan politika problemidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Bağlantısallık

Ekonomi, altyapı, veri, ulaşım ve enerji ağlarının aktörler arasında oluşturduğu çok katmanlı ilişki yapısını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Orta Güç

Küresel sistemde sınırlı ama etkili kapasiteye sahip, diplomasi ve kurumlar üzerinden etki üretebilen devlet tipidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Büyük Güç Rekabeti

Küresel veya bölgesel düzen üzerinde belirleyici kapasiteye sahip aktörler arasındaki statü, etki ve güvenlik yarışıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

İnşacılık

Uluslararası ilişkilerde kimlik, norm, anlam ve sosyal etkileşimin devlet davranışını şekillendirdiğini savunan yaklaşımdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Yapısalcılık

Uluslararası sonuçları bireysel liderlerden çok sistem, üretim ilişkileri veya yapısal konumlar üzerinden açıklayan yaklaşımdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Kurumsalcılık

Uluslararası kurumların işbirliğini kolaylaştırdığını, bilgi sağladığını ve belirsizliği azalttığını vurgulayan yaklaşımdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Norm Girişimciliği

Aktörlerin yeni davranış standartlarını uluslararası alanda kabul ettirmek için yürüttüğü fikir ve savunu faaliyetidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Uluslararası Rejim

Belirli bir alanda aktörlerin beklentilerini yönlendiren ilke, norm, kural ve karar alma prosedürleri bütünüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Küresel Yönetişim

Dünya hükümeti olmadan, devletler ve diğer aktörlerin ortak sorunları kurum, norm ve mekanizmalarla yönetme çabasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Karşılıklı Bağımlılık

Aktörlerin karar ve refahlarının birbirinden etkilenmesini, maliyet ve faydaların karşılıklı ilişki içinde oluşmasını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Bağımlılık

Bir aktörün temel ihtiyaç, kaynak veya karar alanlarında başka aktörlere yapısal biçimde bağlı olmasını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Statüko

Mevcut düzenin, güç dağılımının veya kurumsal çerçevenin korunması yönündeki eğilimi ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Revizyonizm

Mevcut uluslararası düzenin sınır, norm, kurum veya statü dağılımını değiştirme eğilimini ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Hegemonya

Bir aktörün yalnızca üstün kapasiteye değil, düzen kurma ve başkalarının davranışlarını çerçeveleme gücüne sahip olmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Meşruiyet

Bir aktörün, kararın veya düzenin kabul edilebilir ve gerekçelendirilebilir görülme niteliğidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Tanıma

Bir devletin, hükümetin veya siyasi varlığın uluslararası ilişkilerde muhatap kabul edilmesini ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Egemenlik

Bir siyasi birimin kendi ülkesinde en üst otoriteye sahip olması ve dış müdahaleden bağımsız kabul edilmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Uluslararası İlişkiler

Anarşi

Uluslararası sistemde devletlerin üzerinde bağlayıcı bir dünya hükümeti bulunmamasını ifade eden temel kavramdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Biyoteknoloji Politikası

Genetik, biyomedikal araştırma, tarım, ilaç ve biyogüvenlik alanlarında kamu düzenlemesi ve strateji geliştirme alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Uzay Politikası

Uydu, fırlatma, gözlem, iletişim ve uzay güvenliği alanlarında devletlerin geliştirdiği politika çerçevesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Kuantum Teknolojileri

Kuantum fiziği ilkelerine dayalı hesaplama, haberleşme, algılama ve şifreleme teknolojileri alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Ulusal İnovasyon Sistemi

Devlet, üniversite, özel sektör ve finansman yapılarının yenilik üretme kapasitesini belirleyen bütünsel sistemdir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Teknolojik Bağımlılık

Bir ülke veya kurumun kritik teknoloji, yazılım, donanım ya da uzmanlık bakımından dış kaynaklara aşırı bağımlı olmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Kripto Varlık Düzenlemesi

Blokzincir tabanlı varlıkların finansal istikrar, tüketici koruması ve suçla mücadele açısından düzenlenmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Dijital Rekabet

Dijital pazarlarda veri, ağ etkisi, platform gücü ve inovasyon üzerinden şekillenen rekabet düzenidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Platform Düzenlemesi

Dijital platformların rekabet, içerik, veri, tüketici hakkı ve piyasa etkileri bakımından düzenlenmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Bulut Yönetişimi

Bulut hizmetlerinin güvenlik, veri konumu, erişim, maliyet ve uyum kuralları çerçevesinde yönetilmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Açık Veri

Kamu veya kurum verilerinin makine tarafından okunabilir, erişilebilir ve yeniden kullanılabilir formatlarda paylaşılmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Dijital Kimlik

Birey, kurum veya nesnelerin dijital ortamda doğrulanmasını sağlayan kimlik ve yetkilendirme altyapısıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Siber Dayanıklılık

Siber saldırı veya arızalara rağmen sistemlerin hizmet vermeyi sürdürme ve hızla toparlanma kapasitesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Ar-Ge Ekosistemi

Araştırma kurumları, şirketler, finansman, insan kaynağı ve düzenleyici yapıların birlikte oluşturduğu yenilik ortamıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Teknoloji Transferi

Bilgi, yöntem, patent, ekipman veya üretim kapasitesinin bir aktörden diğerine aktarılması sürecidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Çift Kullanımlı Teknoloji

Hem sivil hem askerî amaçlarla kullanılabilen teknoloji, ürün veya bilgi alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Kritik Teknoloji

Ekonomik rekabet, ulusal güvenlik veya toplumsal işleyiş açısından stratejik önemde görülen teknoloji alanlarını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Algoritmik Şeffaflık

Algoritmik karar süreçlerinin hangi veri, ölçüt ve mantıkla çalıştığının anlaşılabilir ve denetlenebilir olmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Yapay Zekâ Yönetişimi

Yapay zekâ sistemlerinin güvenilir, hesap verebilir, insan haklarıyla uyumlu ve denetlenebilir kullanılmasına yönelik çerçevedir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Veri Yönetişimi

Verinin toplanması, saklanması, paylaşılması, güvenliği ve etik kullanımı için oluşturulan kural ve sorumluluk sistemidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Teknoloji

Dijital Kamu

Kamu hizmetlerinin veri, yazılım, çevrimiçi kanallar ve kullanıcı odaklı süreçlerle yeniden tasarlanmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Rekabet Politikası

Piyasalarda tekelleşme, kartel, hâkim durumun kötüye kullanılması ve yoğunlaşma risklerini sınırlayan politika alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Enerji Piyasası Düzenlemesi

Enerji üretimi, dağıtımı, fiyatlandırması ve piyasa erişimine ilişkin kural ve denetim çerçevesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Makro İhtiyati Politika

Finansal sistem genelinde risk birikimini sınırlamak için kullanılan düzenleyici ve önleyici politika araçlarıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Yaptırım Ekonomisi

Ekonomik yaptırımların ticaret, finans, yatırım ve piyasa davranışları üzerindeki etkilerini inceleyen alandır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

İhracat Kontrolü

Stratejik, hassas veya çift kullanımlı ürünlerin dış satışına ilişkin izin, sınırlama ve denetim mekanizmalarıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Ticaret Politikası

Bir ülkenin ithalat, ihracat, tarife, standart ve pazara erişim koşullarını düzenleyen politika alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Gümrük Birliği

Tarafların aralarındaki gümrük vergilerini kaldırdığı ve üçüncü ülkelere ortak gümrük tarifesi uyguladığı ekonomik entegrasyon türüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Tedarik Zinciri Dayanıklılığı

Üretim ve dağıtım ağlarının şoklara rağmen sürdürülebilir, esnek ve alternatifli çalışabilme kapasitesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Sermaye Hareketleri

Finansal varlıkların, yatırımların ve fonların ülkeler arasında giriş çıkışını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Doğrudan Yabancı Yatırım

Yabancı yatırımcının bir ülkede kalıcı ekonomik varlık, üretim kapasitesi veya şirket kontrolü edinmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Kamu Maliyesi

Devletin gelir, harcama, borçlanma ve bütçe süreçlerini inceleyen politika ve yönetim alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Vergi Kapasitesi

Devletin ekonomik faaliyetlerden düzenli, adil ve sürdürülebilir kamu geliri toplayabilme kapasitesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Rezerv Yönetimi

Merkez bankası veya ilgili otoritelerin döviz ve altın varlıklarını likidite, güvenlik ve getiri ilkeleriyle yönetmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Ödemeler Dengesi

Bir ülkenin belirli dönemde dış dünya ile yaptığı ekonomik işlemlerin sistematik kaydıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Cari Denge

Bir ekonominin mal, hizmet, gelir ve transfer işlemleri üzerinden dış dünya ile net kaynak ilişkisini gösteren dengedir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Borç Sürdürülebilirliği

Bir ülkenin borçlarını ekonomik büyüme, faiz yükü ve bütçe dengesi açısından çevirebilme kapasitesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Kalkınma Finansmanı

Altyapı, üretim, insan sermayesi ve sürdürülebilir kalkınma için uzun vadeli kaynak oluşturma mekanizmalarıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Sanayi Politikası

Devletin üretim kapasitesi, sektör öncelikleri, teknoloji edinimi ve rekabet gücü için geliştirdiği politika setidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Para Politikası

Merkez bankasının fiyat istikrarı, likidite ve finansal koşullar üzerinde faiz ve diğer araçlarla etkide bulunmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Ekonomi

Maliye Politikası

Kamu harcamaları, vergiler ve bütçe tercihleri üzerinden ekonomik faaliyeti ve kamu hizmetlerini yönlendiren politikadır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Özel Temsilci

Belirli bir kriz, bölge veya müzakere dosyası için görevlendirilen yetkili diplomatik temsilcidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Diplomatik Tanıma

Bir devletin veya hükümetin uluslararası hukuk ve diplomatik ilişkiler bakımından muhatap kabul edilmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Güven İnşası

Tarafların niyet, kapasite ve beklentilerine ilişkin belirsizliği azaltarak daha sürdürülebilir ilişki zemini oluşturma sürecidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Çok Kanallı Diyalog

Devlet, kurum, uzman, sivil toplum ve teknik ekipler gibi farklı düzeylerde eşzamanlı temas yürütülmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

İnsani Diplomasi

İnsani yardım erişimi, sivillerin korunması ve tarafsız yardım kanallarının açılması için yürütülen diplomatik girişimlerdir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Bilim Diplomasisi

Bilimsel işbirliği, araştırma ağları ve uzmanlık paylaşımı yoluyla dış ilişkilerde güven ve ortak kapasite oluşturma yöntemidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Sağlık Diplomasisi

Salgın, ilaç, tıbbi yardım, sağlık sistemi ve uluslararası sağlık işbirliği alanlarında yürütülen diplomatik faaliyettir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Kültürel Diplomasi

Kültür, sanat, dil, eğitim ve miras unsurları üzerinden ülkeler arası anlayış ve ilişki geliştirme pratiğidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Sessiz Diplomasi

Kamuoyu baskısını azaltmak ve taraflara hareket alanı sağlamak için düşük görünürlükle yürütülen diplomatik temastır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Zirve Diplomasisi

Liderlerin veya üst düzey karar alıcıların doğrudan teması üzerinden yürütülen diplomasi türüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Ateşkes Görüşmesi

Çatışan tarafların silahlı eylemleri durdurma koşullarını konuştuğu dar kapsamlı diplomatik süreçtir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Diplomatik Dokunulmazlık

Diplomatik temsilcilerin görevlerini baskı altında kalmadan yapabilmesi için tanınan hukukî koruma çerçevesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Konsolosluk Hizmeti

Vatandaşların yurtdışındaki hukukî, idari ve acil durum ihtiyaçlarına yönelik resmî hizmetler bütünüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Temsil

Bir devletin, kurumun veya uluslararası örgütün başka aktörler nezdinde yetkili kişi veya heyet aracılığıyla varlık göstermesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

İyi Niyet Misyonu

Bir uyuşmazlıkta tarafları diyaloğa teşvik etmek ve gerilimi azaltmak amacıyla yürütülen diplomatik girişimdir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Kolaylaştırıcılık

Taraflar arasındaki görüşme ortamını, iletişim kanalını veya teknik süreci destekleyen daha sınırlı diplomatik roldür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Arabuluculuk

Üçüncü bir tarafın uyuşmazlık yaşayan aktörler arasında iletişim ve anlaşma zemini oluşturmasına katkı sunmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Müzakere

Tarafların çıkar, talep ve sınırlarını karşılıklı görüşerek kabul edilebilir bir sonuç aradığı diplomatik süreçtir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Nota

Bir devletin diğer devlete resmî görüş, itiraz, talep veya bildirim iletmek için kullandığı yazılı diplomatik belgedir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Diplomasi

Diplomatik Protokol

Devletler arası ilişkilerde temsil, öncelik, tören, hitap ve davranış kurallarını düzenleyen uygulama alanıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Güvenlik Sektörü Reformu

Polis, askerî kurumlar, istihbarat ve adalet yapılarının hesap verebilir ve etkili çalışmasını hedefleyen dönüşüm sürecidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Stratejik İstihbarat

Uzun vadeli eğilimleri, niyetleri ve kapasite değişimlerini analiz ederek üst düzey karar alıcılara yön veren istihbarat türüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Radikalleşme

Birey veya grupların şiddeti meşru gören uç ideolojik tutumlara yönelme sürecidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Enerji Arz Güvenliği

Enerjinin yeterli, sürekli, erişilebilir ve makul maliyetle temin edilebilmesine ilişkin güvenlik boyutudur.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Deniz Güvenliği

Deniz yolları, limanlar, deniz ticareti, enerji hatları ve deniz yetki alanlarının güvenliğini kapsayan alandır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Güven Artırıcı Önlemler

Taraflar arasında yanlış anlama ve tırmanma riskini azaltan bilgi paylaşımı, bildirim ve temas mekanizmalarıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Silah Kontrolü

Silahların üretimi, konuşlandırılması, transferi veya kullanımına ilişkin sınırlandırma ve denetim mekanizmalarıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Kitle İmha Silahları

Nükleer, kimyasal veya biyolojik nitelikte, büyük ölçekli yıkım ve kitlesel zarar potansiyeli taşıyan silahları ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Asimetrik Tehdit

Zayıf görünen aktörlerin beklenmedik yöntemlerle daha güçlü aktörlerin açıklarını hedef almasını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Savunma Planlaması

Askerî kapasite, personel, teknoloji, bütçe ve doktrin tercihlerinin güvenlik hedefleriyle uyumlu biçimde tasarlanmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Kriz Hazırlığı

Beklenmeyen olaylara karşı kurumların görev, kaynak, iletişim ve koordinasyon planlarını önceden oluşturmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Tehdit Değerlendirmesi

Bir aktör, süreç veya olayın güvenlik üzerinde yaratabileceği zarar kapasitesi ve niyetinin analizidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Risk Analizi

Olası tehditlerin ihtimal, etki ve kırılganlık boyutlarıyla değerlendirilerek karar sürecine girdi sağlanmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Terörle Mücadele

Sivilleri, kamu düzenini veya devlet kurumlarını hedef alan örgütlü şiddete karşı hukukî, istihbarî ve güvenlik temelli politikalar bütünüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Kritik Altyapı Güvenliği

Enerji, ulaştırma, iletişim, sağlık ve finans gibi yaşamsal sistemlerin kesintiye ve saldırıya karşı korunmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

İnsan Güvenliği

Güvenliği sadece devletin korunması değil, bireylerin yaşam, geçim, sağlık ve temel haklarının korunması olarak ele alan yaklaşımdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Sınır Güvenliği

Kara, deniz veya hava sınırlarından kaynaklanan geçiş, kaçakçılık, göç ve askerî risklerin yönetilmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Rejim Güvenliği

Siyasal düzenin, iktidar yapısının veya anayasal çerçevenin devamına yönelik tehdit algısını ifade eder.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Toplumsal Güvenlik

Toplumların kimlik, süreklilik ve sosyal bütünlük algısına yönelik riskleri merkeze alan güvenlik yaklaşımıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Güvenlik

Kolektif Güvenlik

Saldırgan davranışın tüm üyelerin ortak sorunu sayıldığı ve güvenliğin birlikte korunmaya çalışıldığı düzen fikridir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Dış Yardım Politikası

Bir devletin insani yardım, kalkınma desteği veya teknik kapasite aktarımı yoluyla dış ilişkilerde araç geliştirmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Kriz Arabuluculuğu

Uyuşmazlık yaşayan taraflar arasında iletişimi kolaylaştırarak gerilimin düşmesine katkı sunmayı amaçlayan dış politika pratiğidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Enerji Güvenliği Politikası

Enerji arzı, fiyat istikrarı, kaynak çeşitliliği ve transit hatların korunmasına ilişkin dış politika öncelikleridir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Deniz Yetki Alanı Politikası

Bir devletin denizlerde egemenlik, yargı yetkisi, kaynak kullanımı ve ulaşım haklarına ilişkin dış politika yaklaşımıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Egemenlik Hassasiyeti

Bir devletin karar alma yetkisi, sınırları ve kurumsal bağımsızlığı üzerinde dış müdahale algısına karşı gösterdiği duyarlılıktır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Stratejik İletişim

Politika hedefleriyle uyumlu, planlı, tutarlı ve uzun vadeli iletişim tasarımıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Gündem Belirleme

Bir aktörün hangi sorunların öncelikli kabul edileceğini ve hangi çerçevede tartışılacağını etkileme kapasitesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Arka Kanal Teması

Tarafların resmî açıklama baskısından uzak biçimde sınırlı, çoğu zaman düşük görünürlüklü iletişim yürütmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Önleyici Diplomasi

Uyuşmazlıkların açık krize veya çatışmaya dönüşmeden önce diplomatik yollarla azaltılmasını hedefleyen yaklaşımdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Komşuluk Politikası

Bir devletin yakın çevresindeki ülkelerle güvenlik, ekonomi, göç, enerji ve toplumsal temaslar üzerinden geliştirdiği politika bütünüdür.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Normatif Etki

Bir aktörün sadece maddi kapasitesiyle değil, savunduğu kurallar, standartlar ve ilkelerle davranışları şekillendirebilmesidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Ekonomik Diplomasi

Devletlerin ticaret, yatırım, finansman ve kalkınma araçlarını dış politika hedefleriyle uyumlu kullanmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Savunma Diplomasisi

Savunma kurumları arasında temas, eğitim, tatbikat, güven artırma ve askerî işbirliği kanalları üzerinden yürütülen dış politika aracıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Kamu Diplomasisi

Bir ülkenin yabancı kamuoylarıyla doğrudan veya dolaylı iletişim kurarak algı, güven ve ilişki zemini oluşturmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Kriz Yönetimi

Gerilimin tırmanmasını önlemek, zararları sınırlamak ve karar alma süreçlerini düzenli tutmak için yürütülen politika setidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Çevreleme

Rakip veya riskli görülen bir aktörün etki alanını sınırlamaya yönelik diplomatik, ekonomik veya güvenlik merkezli politikadır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Angajman

Bir aktörle ilişkiyi tamamen koparmak yerine temas, diyalog ve işbirliği kanallarını açık tutma tercihidir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Dengeleme

Bir aktörün başka bir aktörün artan gücüne karşı ittifak, kapasite veya politika araçlarıyla karşı ağırlık oluşturmasıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Stratejik Sabır

Bir hedefe ulaşmak için kısa vadeli baskılara rağmen zamanlama, kapasite ve koşul olgunlaşmasını bekleme yaklaşımıdır.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele
Dış Politika

Ulusal Çıkar

Bir devletin güvenlik, refah, itibar ve hareket alanı bakımından korumaya veya geliştirmeye çalıştığı temel önceliklerdir.

3 dk okuma · 2 Haziran 2026İncele